SCHRIJVER J. BERNLEF OVERLEDEN

Nieuws

De Nederlandse dichter en romanschrijver J. Bernlef overleed in Amsterdam. Hij was in Vlaanderen vooral bekend van zijn roman "Hersenschimmen", die in 1984 al het thema dementie binnen een relatie aankaartte. Bernlef schreef ook een gedicht over het Gentse Gravensteen.

Bernlef, schrijverspseudoniem van Hendrik Jan Marsman, is zowel bekend als dichter als romanschrijver. Hij schreef ook essays over jazzmuziek en vertaalde heel wat Zweedse schrijvers, zoals Stig Dagerman en de Nobelprijswinnaar Literatuur 2011 Tomas Tranströmer.

Hij publiceerde meer dan honderd boeken, was medeoprichter van het tijdschrift Barbarber en recenseerde voor de Nederlandse bladen Het Parool, De Gids en De groene Amsterdammer.
Hij was in Vlaanderen vooral bekend als dichter (De kunst van het verliezen), voor zijn roman Hersenschimmen in 1984 stormenderhand het brede publiek veroverde. Van dat boek over dementie werd ruim een miljoen exemplaren verkocht en er verschenen wereldwijd tien vertalingen van. Voor Publiek geheim, een roman over Oost-Europa, ontving Bernlef de AKO Literatuurprijs.
Zijn hele oeuvre is bekroond met de Constantijn Huygensprijs, zijn poëzie met de P.C. Hooftprijs. In 2008 schreef hij het Boekenweekgeschenk en in 2011 verscheen zijn laatste roman De een zijn dood.
In Bernlefs dichtbundel Winterwegen (1983), opgenomen in zijn verzameld dichtwerk Voorgoed: gedichten 1960-2010 en in Guido Lauwaerts Gentse poëziebloemlezing Om Gent gedicht (2010), stond een gedicht over de folterkamer van het Gravensteen:

“In Gents Gravensteen liggen ze
in de martelkamer onder glas bijeen

Voetboeien, schandkappen, een hakbijl
voor dievenvingers, een slankere voor
de nek van jonge delinkwenten of van vrouwen
(…)
Geschiedenis, gesloten als een vuist.”

In de eerste versie van het gedicht verwarde Bernlef, die later herhaaldelijk te gast was in het Poëziecentrum in Gent, de folterkamer in het Gentse Gravensteen nog met de praalgraven van Maria van Bourgondië en Karel de Stoute in de Brugse Onze Lieve Vrouwkerk, maar dat werd later rechtgezet. Het gedicht geeft trouwens een zeer accurate beschrijving van de collectie middeleeuwse foltertuigen in het Gentse Gravensteen.

Lees meer over Bernlef op deze website, in het Lexicon/ Auteurs/ Bernlef,J. en op: http://www.nrc.nl/boeken/2012/10/29/schrijver-j-bernlef-75-overleden/>